Konu rehberi
Gecikmiş Konuşma
Gecikmiş konuşma, çocuğun sözcük dağarcığının ve cümle kurma becerisinin yaşıtlarından belirgin biçimde geride olmasıdır. Her çocuk kendi hızında gelişir; yine de 2 yaşında 50'den az sözcük kullanmak ya da iki sözcüğü yan yana getirmemek, bir dil ve konuşma terapistine danışmak için yeterli bir nedendir.
İçeriği hazırlayan: Dkt. İlayda Yokuş, Dil ve Konuşma Terapisti · Son güncelleme:

Yaşa göre hangi belirtilere dikkat edilmeli?
Aşağıdaki yaşlar kesin sınırlar değil, değerlendirme istemek için yol gösterici eşiklerdir.
- 12 ay: babıldamıyor (ba-ba, da-da gibi), işaret etmiyor ya da el sallamıyor
- 18 ay: anlamlı tek bir sözcüğü yok ya da yalnızca birkaç sözcük kullanıyor
- 24 ay: 50'den az sözcüğü var ya da iki sözcüğü birleştirmiyor ("anne gel", "su ver")
- 3 yaş: kısa cümleler kurmuyor; aile dışındaki kişiler söylediklerini anlamakta zorlanıyor
- Her yaşta: söylenenleri anlamakta güçlük çekiyor ya da daha önce kullandığı sözcükleri kaybetti
Gecikmiş konuşmanın nedenleri nelerdir?
Gecikmenin arkasında işitme kaybı, gelişimsel dil bozukluğu, otizm spektrum bozukluğu, genel gelişimsel gecikme ya da ağız-yüz kaslarının kullanımına ilişkin güçlükler olabilir. Bazı çocuklarda ise belirgin bir neden bulunmaz.
Bu yüzden ilk adımlardan biri işitmenin değerlendirilmesidir. Nedeni ayırt etmek, hangi terapi yaklaşımının seçileceğini belirler.
Ne zaman başvurmalısınız?
"Bekleyelim, nasılsa açılır" yaklaşımı değerli zamanın kaybedilmesine yol açabilir. Yukarıdaki belirtilerden biri varsa ya da içinize sinmeyen bir durum gözlemliyorsanız değerlendirme istemek için beklemenize gerek yoktur. Değerlendirme sonucunda terapi gerekmediği de anlaşılabilir; bu durumda evde yapabilecekleriniz konusunda yönlendirilirsiniz.
Terapi nasıl ilerler?
- DeğerlendirmeAile görüşmesi, oyun içinde gözlem ve yaşa uygun standart testlerle (TEDİL, TODİL) çocuğun anlama ve ifade etme düzeyi belirlenir.
- Hedeflerin belirlenmesiSonuçlara göre çocuğa özel, ölçülebilir hedefler konur ve aileyle paylaşılır.
- Oyun temelli seanslarSeanslar çocuğun ilgisini izleyen oyunlar üzerine kurulur; gerektiğinde DIR Floortime yaklaşımından yararlanılır.
- Aile çalışmasıTerapinin evde sürmesi için günlük rutinlere yerleştirilebilecek kısa ve uygulanabilir stratejiler verilir.
- İzlemeGelişim düzenli aralıklarla yeniden değerlendirilir, hedefler güncellenir.
Sık sorulan sorular
Erkek çocuklar geç konuşur, beklemeli miyiz?
Kız ve erkek çocuklar arasında küçük farklar görülebilir, ancak bu fark belirgin bir gecikmeyi açıklamaz. Yaşa göre beklenen eşiklerin gerisinde kalan her çocuk için değerlendirme önerilir.
İki dilli bir evde büyümek konuşmayı geciktirir mi?
İki dillilik tek başına dil bozukluğuna yol açmaz. İki dilli çocukların sözcükleri iki dile dağılır; değerlendirmede iki dildeki toplam sözcük dağarcığına bakılır.
Ekran süresi konuşmayı etkiler mi?
Araştırmalar, küçük yaşta yoğun ekran süresinin dil gelişimiyle olumsuz ilişkili olduğunu gösteriyor. Ekran, karşılıklı konuşmanın ve birlikte oyunun yerini tutmaz.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; tanı ya da tedavi önerisi yerine geçmez. Kişiye özel değerlendirme için bir dil ve konuşma terapistine başvurun.
Birlikte değerlendirelim
Adınızı ve telefonunuzu bırakın, randevunuzu planlamak için sizi arayalım.
Diğer konu rehberleri
- KekemelikKekemelik nedir, ne zaman başvurulmalı, aileler nasıl davranmalı? Çocuk ve yetişkinlerde kekemelik terapisi, Büyükçekmece Alkent'te Dkt. İlayda Yokuş ile.
- Artikülasyon BozukluğuR, s, k gibi sesleri söyleyememe: artikülasyon bozukluğunun belirtileri, hangi yaşta başvurulması gerektiği ve çocuk ile yetişkinlerde terapi süreci.
- Afaziİnme sonrası konuşamama ve anlama güçlüğü: afazinin belirtileri, terapiye ne zaman başlanacağı ve yakınların nasıl iletişim kurması gerektiği.